Close

5 juli 2017

Wereldnieuws & de wereld van nieuws

Weten we genoeg over de wereld om ons heen? Gezien de overload aan informatie op Facebook, Twitter, Instagram, televisie en in de kranten denken we meestal van wel. Maar hoever reikt dit nieuws nu daadwerkelijk? Weet je ook wat er internationaal speelt? Ook in Mauritanië of Polynesië? Hoe groot is je bewustzijn van nieuws in andere delen van de wereld? Allemaal vragen, waar je wellicht het antwoord op schuldig bent.

Niet geheel verrassend, maar aangezien media en nieuws door de mens gemaakt wordt, weet ook de journalistiek en het medialandschap vaak niet alle antwoorden op de bovengenoemde vragen. Het coveren en geheel compleet zijn in de informatievoorziening van nieuws uit werelddelen, landen, eilanden, steden of dorpen kan gewoonweg bijna niet op één platform. Maar zelfs op meerdere platformen is het moeilijk om tot een totaalbeeld te komen.

Blinde vlekken (white spots/blank spots)

In het journalistieke vakgebied wordt “het vergeten nieuwslandschap op de wereld” met de term white spots of blank spots omschreven. Het gaat dan om gebieden die nooit of nauwelijks in de journalistieke focus liggen en waarover in de pers en media dus geen nieuwsberichten verschijnen. Dit met het gevolg dat mensen nauwelijks van het bestaan van de gebieden afweten en niet weten wat er zich daar afspeelt. De gebieden raken journalistiek gezien vergeten. Bij plotseling breaking news uit deze delen van de wereld ontbreekt bij mensen de context en verslapt de aandacht voor deze gebieden ook weer vlugger. Er zit geen dossieropbouw van nieuwsartikelen in voor deze gebieden.

Buitenlandse correspondentie

Voor het bewustzijn van de wereld en gebeurtenissen in het totale perspectief te kunnen plaatsen is het belangrijk dat je eigen nieuwsvoorzieningen zo compleet mogelijk zijn. Dat je op de hoogte bent scherpt je visie op de wereld en besluitvorming komt dan beter tot stand. Voor het coveren van verhalen uit alle regionen van de wereld zijn enorm veel buitenlandse correspondenten nodig. Ook semi-journalisten en burgerjournalisten met camera’s en schrijvers dragen een steentje bij aan het verkrijgen van een ruimere beeldvorming van gebeurtenissen op de wereld.

Het lijkt niet zo triviaal om hier in Nederland te weten wat er aan de andere kant van de wereld gebeurt, maar aan de andere kant maakt het je ook kortzichtig als je bepaalde gebieden van de wereld negeert. Het is overigens niet altijd bewust dat nieuwsorganisaties gebieden negeren.  Soms zien ze simpelweg hun eigen blinde vlekken niet of moeten ze noodgedwongen onderwerpen uit het buitenland op de plank laten liggen. Dit kan door technische redenen (verbindingen in sommige landen zijn nog steeds zeer slecht en niet aan te leggen), corrupte regeringen/oorlogen (journalisten komen niet bij de plek die een nieuwsverslag verdient of kunnen niet journalistiek onafhankelijk zijn) of door financiële redenen (hierover meer in de alinea hieronder).

Economische belangen

Pers en media hebben lange tijd moeten bezuinigen en maken altijd keuzes bij de nieuwsonderwerpen die ze brengen. Een financiële afweging speelt hierbij altijd een rol. Buitenlandse correspondentie is duur en door de economische crisis of bij een financieel mindere periode schrappen nieuwsorganisaties vaak als eerste juist de freelancers en buitenlandse correspondenten. Dit doen ze, omdat hun kern en alle journalisten binnen het bedrijf dan kunnen voortbestaan. De nieuwsradar versmalt daardoor wel gelijk enorm!

In een tweede opzicht zijn economische belangen misschien nog wel een grotere reden waardoor white spots of blank spots ontstaan. Een land en ook diens nieuwsorganisatie concentreert zich doorgaans op de grote gebeurtenissen in de wereld en brengt daarvan een nieuwsbericht uit als het landen betreft waarmee banden zijn of handelsbelangen gemoeid gaan. Dat nieuws komt tot ze, kennen ze en is belangrijk voor ze! Ook kunnen ze vervolgens vervolg geven aan het uitbrengen van nieuws over dat bepaalde land of gebied. Daar waar geen handelsbetrekkingen zijn, zijn ook minder contacten en is het moeilijker om het nieuws vandaan te krijgen. Vanuit het eigen land is er ook minder directe noodzaak om nieuws uit delen in de wereld te krijgen, de waan van de dag en de directe handelspartners zijn urgenter. Op de lange termijn ontstaat pas het gemis van nieuws uit de delen waar nooit in het nieuws over bericht wordt.

Internationale nieuwsorganisaties

Waar je nog het beste terecht kunt voor wereldnieuws zijn en blijven toch de grote nieuwsorganisaties als de BBC of direct bij nieuwsbronnen als het ANP of Reuters . Deze grote wereldorganisaties hebben de capaciteit om ook het nieuws uit de landen te brengen waar doorsnee mediaorganisaties geen berichten over maken of kunnen maken.

Internationaal zijn er ook initiatieven van media of pers zelf om te zorgen dat buitenlandse correspondentie mogelijk is en dat de informatievoorziening wat betreft wereldnieuws zo globaal en toereikend mogelijk wordt Als een voorbeeld kan Zweden dienen, waar om white spots of blank spots tegen te gaan is in 2015 al het Blank Spot Project opgericht is. Door middel van crowdfunding en werving van financiële middelen steunen ze al twee jaar correspondenten in het buitenland en kunnen ze ze naar die landen sturen waar nooit nieuws over gemaakt wordt.